Wat zijn stablecoins, hoe werken ze en waarom zijn ze belangrijk?

Een van de grootste voordelen van crypto is snelheid. Stablecoins zijn een onderdeel van de cryptosector dat steeds breder wordt toegepast. In dit artikel leggen we uit wat een stablecoin is, hoe deze werkt, waarin stablecoins verschillen van andere cryptoactiva en waarom ze bijdragen aan de bredere acceptatie van crypto.

Wat is een stablecoin?

Een stablecoin is een vorm van cryptocurrency die is ontworpen om een stabiele waarde te behouden en wordt gedekt door reserveactiva om de waardekoppeling in stand te houden. Simpel gezegd: stablecoins koppelen hun waarde aan die van fiatvaluta om cryptohandel eenvoudiger te maken.

Terwijl Bitcoin of Ethereum zowel tijdens als buiten reguliere handelsuren meer dan 10% in waarde kan schommelen, streeft een stablecoin naar een 1:1-verhouding met zijn referentieactief, of dat nu de Amerikaanse dollar, de euro of een grondstof zoals goud is. Stablecoins fungeren als toegangspoort tussen het traditionele financiële stelsel en de on-chain crypto-economie. Ze hebben bovendien aan bekendheid gewonnen doordat transacties op de blockchain tot de oorspronkelijke verzender kunnen worden herleid.

Stablecoins worden uitgegeven door private ondernemingen en geïntegreerd in blockchainnetwerken, wat transacties efficiënter maakt.

Hoe werken stablecoins?

Stablecoins werken door hun waarde gekoppeld te houden aan het actief dat als reserve wordt aangehouden. Als een stablecoin bijvoorbeeld Amerikaanse dollars als reserve aanhoudt en rendement ontvangt op Amerikaanse staatsobligaties, behoudt deze een 1:1-pariteit met de dollar. Hoewel het mechanisme eenvoudig lijkt, draait er achter de schermen een volledig systeem om ervoor te zorgen dat de stablecoin onafhankelijk blijft functioneren. Zoals uitgevers van stablecoins benadrukken, wordt een stablecoin uitgegeven wanneer de externe waarde van het actief in een contract wordt vastgelegd. Zodra dit is verwerkt, wordt een transactie op de blockchain geregistreerd, waarbij het actief op het openbare grootboek aan de stablecoin wordt gekoppeld. Het proces kan vervolgens worden omgekeerd, omdat de stablecoin door fiatvaluta wordt gedekt.

Het volledige systeem draait om onderpanddekking. Een volledig gedekte stablecoin houdt in zijn reserves exact dezelfde waarde aan als de stablecoins die in omloop zijn. Als er bijvoorbeeld 1 miljoen USDC-tokens in omloop zijn, moet de uitgever voor 1 miljoen dollar aan contanten of kasequivalenten aanhouden om verlies van de koppeling te voorkomen.

Eind mei 2026 bedroeg de marktkapitalisatie van stablecoins ongeveer $ 320 miljard.

Een stablecoin kan boven of onder zijn beoogde koers worden verhandeld wanneer de vraag, liquiditeit of het vertrouwen verandert. Arbitrage en inwisseling kunnen ertoe bijdragen dat de marktprijs weer richting de gekoppelde waarde beweegt. Stabiliteit is echter een doelstelling die door een bepaald mechanisme wordt ondersteund; het is geen garantie dat de koers nooit kan bewegen.

Welke soorten stablecoins zijn er?

Er bestaan vier belangrijke soorten stablecoins, die elk een andere methode gebruiken om hun waarde stabiel te houden. In de onderstaande tabel zetten we de vier belangrijkste typen op een rij.

Stablecoins gedekt door fiatvaluta

Dit is het meest voorkomende type stablecoin. Stablecoins die door fiatvaluta worden gedekt, houden valutareserves aan bij onafhankelijke bewaarders. Deze reserves worden regelmatig gecontroleerd.

Stablecoins gedekt door grondstoffen

Deze stablecoins zijn gekoppeld aan fysieke grondstoffen. Tether Gold (XAUt) wordt bijvoorbeeld gedekt door goud dat naar verluidt bij een bewaarder in Zwitserland wordt aangehouden. Onder bepaalde voorwaarden kunnen houders hun tokens inwisselen voor fysieke goudbaren.

Stablecoins gedekt door cryptoactiva

Omdat de cryptovaluta die als reserve wordt aangehouden zelf volatiel kan zijn, hebben stablecoins die door cryptoactiva worden gedekt doorgaans een overdekking. DAI van MakerDAO is gekoppeld aan de Amerikaanse dollar, maar wordt gedekt door Ethereum en andere cryptoactiva met een waarde van ongeveer 100,5% van de DAI die in omloop is.

Algoritmische stablecoins

Algoritmische stablecoins maken geen gebruik van direct onderpand. In plaats daarvan wordt via code het aanbod vergroot of verkleind om de waardekoppeling in stand te houden. Deze aanpak brengt aanzienlijke risico's met zich mee. TerraUSD (UST) stortte in mei 2022 in, verloor meer dan 60% van zijn waarde en daarmee zijn koppeling aan de dollar, terwijl het zustertoken Luna in één nacht met meer dan 80% daalde.

Sindsdien heeft de sector zich grotendeels afgekeerd van volledig algoritmische modellen, hoewel er nog steeds belangstelling bestaat voor hybride varianten met overdekking.

In een afzonderlijk artikel gaan we uitgebreider in op de vier soorten stablecoins.

Waarom gebruiken mensen stablecoins?

Stablecoins zijn een brug geworden tussen traditionele valuta en de cryptomarkten. Ze stellen handelaren en beleggers in staat om vanuit volatiele cryptoactiva over te stappen naar een aan de dollar gekoppeld token. Voorheen waren beleggers aangewezen op banken en konden ze niet over hun beleggingen beschikken totdat de overdracht naar het traditionele financiële stelsel volledig was afgerond.

Stablecoins hebben dit proces versneld en maken de afwikkeling van transacties en de handel eenvoudiger, vooral omdat cryptomarkten continu actief zijn. Een verzender kan door fiatvaluta gedekte activa van de ene wallet naar de andere overboeken en vervolgens op de cryptomarkten handelen zonder te hoeven wachten op traditionele bankoverschrijvingen.

Dat betekent niet dat alles onmiddellijk of gratis gebeurt. Voor on-chain transacties kunnen nog steeds netwerkkosten gelden en bij drukte op het netwerk kunnen de kosten oplopen.

In de eerste helft van 2026 bedroeg het transactievolume in stablecoins $ 8,2 biljoen, bijna twee keer zoveel als in dezelfde periode in 2025.

Ook bedrijven onderzoeken steeds vaker de mogelijkheden van stablecoins voor grensoverschrijdende betalingen, salarisbetalingen en zelfs aankopen. Emirates, een wereldwijd bekende luchtvaartmaatschappij, kondigde onlangs een samenwerking aan om betalingen met cryptocurrency en stablecoins op zijn platform mogelijk te maken. Dit laat zien hoe stablecoins ook voor betalingen in de reële economie kunnen worden ingezet.

Naarmate de regelgeving rond digitale activa zich verder ontwikkelt, zal het gebruik van stablecoins zich naar verwachting uitbreiden van handelsmarkten naar alledaags gebruik door consumenten. Nieuwe gegevens wijzen erop dat deze verschuiving al gaande is: het gebruik van stablecoins in de reële economie groeide in 2025 tot $ 550 miljard, een stijging van 60% ten opzichte van het jaar ervoor.

Wat is het doel van een stablecoin?

Het belangrijkste doel van een stablecoin is om de stabiliteit van traditioneel geld te combineren met de snelheid en flexibiliteit van blockchaintechnologie. Die combinatie maakt verschillende praktische toepassingen mogelijk:

Cryptohandel: Handelaren zetten volatiele activa zoals Bitcoin of Ether om in een stablecoin om hun waarde vast te zetten zonder geld naar een bankrekening over te boeken.

Grensoverschrijdende betalingen en geldovermakingen: Stablecoins maken snellere en goedkopere internationale overboekingen mogelijk zonder traditionele bancaire tussenpersonen.

Dagelijkse betalingen: Een stablecoin in een digitale wallet kan via de blockchain naar de wallet van een ontvanger worden gestuurd. Cryptokaarten kunnen de stablecoin bij het afrekenen omzetten in lokale fiatvaluta.

Waardeopslag: In volatiele markten bieden stablecoins een mogelijkheid om kapitaal tijdelijk te parkeren.

Stablecoins vergeleken met Bitcoin, bankgeld en CBDC's

Bitcoin en stablecoins zijn allebei digitale activa, maar dienen verschillende doelen. Bitcoin wordt doorgaans beschouwd als een schaars actief met een vrij zwevende koers die aanzienlijk kan veranderen. Een stablecoin is juist ontworpen om koersschommelingen te beperken door de waarde van een referentieactief te volgen. Geen van beide categorieën is per definitie beter: ze vervullen verschillende functies en brengen verschillende risico's met zich mee.

Stablecoins verschillen ook wat betreft de manier waarop activa worden aangehouden. Banktegoeden zijn vorderingen op een gereguleerde bank en kunnen onder een depositogarantiestelsel vallen. Een stablecoin is doorgaans een vordering of token die onder een afzonderlijke juridische constructie wordt uitgegeven. Daardoor kunnen de bescherming, het inwisselingsproces en de juridische behandeling ervan verschillen.

Digitale centralebankmunten, vaak CBDC's genoemd, vormen opnieuw een andere categorie. Ze zouden door een centrale bank worden uitgegeven in plaats van door een private onderneming. Een private stablecoin kan nog steeds nuttig zijn als betaal- of afwikkelingsmiddel, maar heeft niet dezelfde status als centralebankgeld.

Stablecoins versus altcoins: wat is het verschil?

Het belangrijkste verschil zit in het doel. Stablecoins zijn ontworpen voor stabiliteit, terwijl altcoins doorgaans gericht zijn op groei en innovatie. Met 'altcoin' wordt meestal elk cryptoactief anders dan Bitcoin bedoeld. Technisch gezien kunnen veel stablecoins daarom ook als altcoins worden beschouwd.

Het nuttigste onderscheid zit echter in hun functie: stablecoins zijn ontworpen om de waarde van een referentieactief te volgen, terwijl activa zoals Ether of Solana een vrij zwevende marktprijs hebben. Een stablecoin probeert daardoor de koersvolatiliteit ten opzichte van zijn referentieactief te beperken, maar brengt andere risico's met zich mee, zoals risico's rond de waardekoppeling, uitgever, reserves, inwisseling, bewaring en smart contracts.

De risico's: zijn stablecoins echt stabiel?

Het belangrijkste risico van een stablecoin ontstaat wanneer deze zijn pariteit met het referentieactief verliest: het zogeheten verlies van de waardekoppeling. Kleine koersverschillen kunnen voorkomen, vooral tijdens periodes van marktvolatiliteit. Grotere afwijkingen kunnen ontstaan wanneer gebruikers twijfelen aan de kwaliteit van de reserves, massaal hun tokens willen inwisselen of de token niet eenvoudig kunnen verhandelen of inwisselen.

Een stablecoin kan worden gedekt door activa met verschillende niveaus van liquiditeits- en kredietrisico. Duidelijke rapportage en onafhankelijke controles kunnen het vertrouwen van gebruikers in het actief vergroten, maar nemen het risico niet volledig weg. Ook de governance van de uitgever, diens relaties met banken en de operationele weerbaarheid zijn hierbij van groot belang.

Wanneer een stablecoin op een cryptobeurs wordt aangehouden, beheert de beurs de accountrelatie, wat extra risico's met zich meebrengt. Wordt de stablecoin in een self-custodywallet aangehouden, dan is de houder zelf verantwoordelijk voor de beveiliging van de private keys en voor het versturen van het geld naar het juiste adres op het juiste netwerk.

Hoe worden stablecoins gereguleerd?

De regelgeving voor stablecoins wordt steeds uitgebreider. De huidige regelgevingskaders richten zich vooral op reservevereisten, inwisselingsrechten en toezicht op uitgevers. Hieronder vind je een gedetailleerd overzicht van de ontwikkeling van de stablecoinregelgeving in de EU en de VS.

Europese Unie — MiCAR: De Markets in Crypto-Assets Regulation trad in 2023 in werking en werd op 1 juli 2026 volledig van kracht. De regelgeving schrijft voor dat reserves liquide moeten zijn, door een derde partij moeten worden aangehouden en een dekking van 1:1 moeten bieden. Ook worden algoritmische stablecoins streng gereguleerd. Het MiCA-overzicht van de Europese Commissie is het aangewezen vertrekpunt voor actuele informatie.

Verenigde Staten — de GENIUS Act: Deze wet werd op 18 juli 2025 ondertekend en vormde het eerste uitgebreide federale regelgevingskader voor betaalstablecoins. Uitgevers moeten maandelijks de samenstelling van hun reserves bekendmaken, liquide activa zoals Amerikaanse dollars of kortlopende Amerikaanse staatsobligaties aanhouden en mogen geen misleidende beweringen doen over federale verzekeringsdekking of de status van wettig betaalmiddel. Voor de actuele juridische context kunnen lezers het officiële Amerikaanse register van de GENIUS Act  raadplegen.

De ontwikkeling van de stablecoinmarkt draait steeds meer om fundamentele beschermingsmaatregelen. Deze hebben het vertrouwen in stablecoins vergroot, terwijl het nettohandelsvolume in lijn met de vraag is gestegen. In augustus 2026 was het aanbod van stablecoins op jaarbasis met 14,3% gegroeid, mede dankzij strengere waarborgen en regelgeving.

Vooral voor Europese beleggers biedt MiCAR een mate van transparantie en beleggersbescherming waardoor de stablecoinmarkt overzichtelijker is geworden dan enkele jaren geleden.

Een eenvoudige veiligheidschecklist voor stablecoins

Stel jezelf de volgende vijf vragen voordat je besluit een van de bestaande stablecoins te gebruiken:

1. Wie geeft de stablecoin uit en waar staat deze uitgever onder toezicht?
2. Welke activa dekken het token en hoe actueel is de informatie over de reserves?
3. Kunnen houders het token tegen de referentiewaarde inwisselen en onder welke voorwaarden?
4. Welk netwerk wordt gebruikt en ondersteunt de ontvanger of wallet dit netwerk?
5. Welke aanvullende risico's brengt de cryptobeurs, wallet of het financiële product rond het token met zich mee?

De toekomst van stablecoins

In de afgelopen twee jaar zijn stablecoins uitgegroeid van een handelsinstrument op cryptomarkten tot een belangrijk onderdeel van de financiële infrastructuur. MiCAR en de GENIUS Act in de VS hebben de noodzakelijke regelgevingskaders gecreëerd om stablecoins verder in traditionele financiële systemen te integreren. Hoewel het tijd zal kosten voordat stablecoins op grote schaal door particuliere gebruikers worden omarmd, is de verschuiving al begonnen. Digitale activa maken immers een snellere afwikkeling tegen lagere kosten mogelijk.

Veelgestelde vragen

Wat is de beste stablecoin?

Er bestaat niet één stablecoin die voor iedereen de beste is. Vergelijk onder meer het referentieactief, de uitgever en juridische entiteit, de samenstelling van de reserves, inwisselingsrechten, onafhankelijke controles, regelgevingsstatus, ondersteunde netwerken, liquiditeit, bewaarprocedures en de historische stabiliteit van de waardekoppeling.

Een token kan goed gedekt zijn en de houder toch blootstellen aan risico's die samenhangen met de uitgever, bank, het platform of netwerk.